Sztuka XX wieku – Bauhaus

BAUHAUS

• Niemieckaszkoła Bauhaus znacząco wpisała się w dzieje dwudziestego wiekui decydująco wpłynęła na rozwój form sztuki, mając w tensposób udział w utworzeniu stylu dwudziestolecia na rozwój formsztuki, mając w ten sposób udział w utworzeniu styludwudziestolecia międzywojennego.
• Jejhistoria zaczyna się w Weimarze od powstania tam prywatnej SzkołyRzemiosł, a następnie reorganizacji Państwowej Szkoły RzemiosłArtystycznych, której dyrektorem był wybitny przedstawicielbelgijskiej secesji, osiadły w Niemczech Henry van de Veldearchitekt, malarz i projektant.
• W1919 roku połączono w Weimarze Szkołę Rzemiosł Artystycznych zAkademią sztuk Pięknych, tak powstał Das Staatliche Bauhaus –Państwowy Dom Budowy pod dyrekcją architekta Waltera Gropiusa,związanego już przedtem z Werkbundem.
• Wtworzeniu koncepcji szkoły odegrała pewna rolę doktrynaneoplastycyzmu i idee grupy De Stijl, która stałą się tam znanaza pośrednictwem Theo van Doesburga.
• Szkołapowstała na terenie Niemiec w okresie kryzysu.
• TwórcyBauhaus byli optymistami, a ich bunt przejawiał się twórczo wpragnieniu stworzenia wielkiej, nowej sztuki, służącejczłowiekowi i zdolnej przemienić jego życie.
• Odpoczątku swej działalności szkołą interesowała się młodąawangardą radziecką, a wielu profesorów miało radykalne, częstolewicowe poglądy.
• Twórcyi adepci Bauhausu, pragnęli swoja sztuką służyć społeczeństwu,głosili nierozdzielność architektury i innych dziedzin plastyki.
• Uczyliw Bauhausie wybitni artyści europejscy reprezentujący różnekraje, kierunki w sztuce i różne sposoby artystycznego myślenia.
• Szkołąbyła otwarta na całą współczesną awangardę a młodzież byłakształcona wszechstronnie.
• Programnauczania obejmował wszystkie możliwe dziedziny sztuki:
  • malarstwo,
  • rzeźbę,
  • ceramikę,
  • tkactwo,
  • meblarstwo,
  • typografię,
  • architekturę.
• Wprowadzonodo programu fotografikę, film, teatr, balet.
• Naukęzaczynano od sześciomiesięcznego kursu wstępnego.
• Następnenauczanie ogólnych zagadnień plastyki łączono ze szkoleniem wwarsztatach, gdzie zapoznano młodzież z właściwościami isposobami obróbki różnych materiałów.
• Wwarsztatach Bauhausu dokonano wielu wynalazków, które do dzisiajmaja swe pełne zastosowanie, zwłaszcza w dziedziniedźwiękoszczelnych i światłoczułych materiałów oraz instalacjielektrycznych.
• Szczytswego rozkwitu szkołą przeżywała w 1923 r.
• Wtym roku właśnie zorganizowano wystawę prac uczniów jakopodsumowanie dotychczasowej działalności szkoły.
• Wystawaosiągnęła sukces, jednakże w 1924 roku szkoła zostałaoskarżona o „bolszewizm i wytworowi działalność” i ówczesnewładze Weimaru zaczęły dążyć do jej likwidacji.
• WalterGropius przeniósł więc szkołę do Dessau.
• Następnymdyrektorem szkoły był Cannes Meyer, ale atakowany za swe lewicowepoglądy, został zmuszony do opuszczenia stanowiska.
• Ostatnidyrektor Ludwig Mies van der Rohe, nie był już wstanie uratowaćistnienia uczelni, którą zamknięto w 1932 r. po dojściu do głosunarodowych socjalistów.
• LudwigMies van der Rohe przeniósł szkołę do Berlina.
• W1933 r. gestapo zajęło szkołę i aresztowano grupę studentów.
• Profesorowieprzeważnie migrowali.
• Wciągu 14 lat szkołą zdążył wykształcić 500 absolwentów,zmieniając dyrektorów i siedziby.
• Najważniejsząrealizacją Bauhaus jest zespół budynków szkoły w Dessau,obejmujący Szkołę Rzemiosł, wille dla profesorów, warsztaty iwnętrza, przedmioty zaprojektowane i wykonane w warsztatachBauhausu.
• Budynkite wykazują wspólne cechy: budowlą, wnętrzem i przedmiotemrządzi skrajny funkcjonalizm, przeważają formy geometryczneogołocone z wszelkiej dekoracyjności, wykorzystuje się naturalnewłaściwości materiału w powiązaniu z nowoczesną technologią iprodukcję maszynową.
• Jestto architektura posługująca się kubiczną bryłą dostosowaną doskali ludzkiej i powiązana z naturalnym otoczeniem.
• Profesoramiszkoły byli m.in. Wassyly Kandinsky i Paul Klee – artyści,którzy rozwijali wyobraźnie studentów w kierunku przeciwnym doutylitaryzmu, myślenia miarą i liczbą.
• Bauhausbył właściwie szkołą architektury.

Walter Gropius /1883-1969/

• Pierwszydyrektor szkoły.
• Prowadziłdziałalność pedagogiczną, był teoretykiem.
• Jegoważnym wczesnym dziełem była fabryka narzędzi szewskich, „Fagus”w Alfeaander Seine (1911-16):
  • poraz pierwszy została tu zastosowana prosta kubiczna bryła icałkowicie przeszklona fasada,
  • fabrykastanowiła kompleks horyzontalnie rozłożonych pawilonów oróżnych wysokościach.
• IdeeBauhausu przeniósł Gropius po wojnie na tereny StanówZjednoczonych, gdzie założył w 1945 r. grupę architektów T.A.C.(The Architects Collabarative).
• Grupazrealizowała m.in. zespół budynków Harvard Graduale Center wCambridge (1949-50).

Laszko Moholy – Nagy /1895-1946/

• Jedenz profesorów Bauhausu.
• Aktywnyw wielu dziedzinach sztuki: malarstwie, typografii, scenografii ifilmie.
• Projektowałprzestrzenne, ruchome kompozycje z metalu, przezroczystych tworzywsztucznych i szkła tzw. modulatory przestrzeni lub modulatoryświatła, reagujące na światło powierzchnią i krawędziami,odbijające przepuszczające je, stwarzające coraz to inne zmienneefekty.

Max Bill /1908-94/

• Byłwychowankiem szkoły: rzeźbiarz i malarz.
• JegoKonstrukcjaz trzydziesty jednakowych elementów(1938-39) to sieć prętów złoconego brązy złożona zgraniastosłupów o podstawie trójkąta.
• Konstrukcjalub Ciągłość(1947) to wielokrotnie wstęgowo wygięta płaszczyzna.